Elly Griffiths

Elly Griffiths is het pseudoniem van Domenica de Rosa, geboren op 17 augustus 1963 in Londen. Ze studeerde Engels aan King's College London en werkte daarna jarenlang in de uitgeverij voordat ze zelf fulltime ging schrijven. Onder haar eigen naam publiceerde ze eerder al vier romans met een Italiaanse inslag — onder meer The Italian Quarter (2004), The Eternal City (2005) en One Summer in Tuscany (2008) — maar het is als Griffiths dat ze zich tot een van de productiefste Britse misdaadschrijvers van haar generatie ontwikkelde.

De doorbraak kwam in 2009 met The Crossing Places, het eerste boek rond forensisch archeoloog Ruth Galloway. Het personage ontstond uit twee bronnen in haar eigen leven: haar echtgenoot gaf een baan in de City op om archeoloog te worden, en een tante aan de kust van Norfolk had haar als kind doordrenkt met de mythes en legendes van die streek. Beide elementen — het vakmanschap van de archeologie en het bijna-mystieke landschap van de Noorzeekust — werden het fundament van de serie.

Ruth Galloway woont in een afgelegen huisje bij King's Lynn in Norfolk en doceert aan de fictieve University of North Norfolk. Rond haar bouwde Griffiths een reeks op van vijftien delen, afgerond in 2023 met The Last Remains. In Nederland verschijnt de serie bij Uitgeverij De Fontein, die de reeks ook retroactief opnieuw uitbrengt onder Nederlandse titels als Dodencirkel, Offersteen, Springvloed, De vrouw in het blauw, Een duistere engel, Cirkel van steen, De lantaarnmannen en Wat ons rest. In 2026 verschijnt bij dezelfde uitgever een omnibus met de eerste drie delen in één band.

Naast Ruth Galloway schrijft Griffiths twee andere volwassen series. De Brighton Mysteries, begonnen met The Zig Zag Girl (2014, in het Nederlands Het zigzagmeisje), spelen zich af in het Brighton van de jaren vijftig en draaien om rechercheur Edgar Stephens en goochelaar Max Mephisto — een duo dat de wereld van music hall en variété verbindt met politiewerk. De reeks loopt inmiddels tot zeven delen, met The Great Deceiver (2023) als voorlopig slot. Daarnaast is er de serie rond rechercheur Harbinder Kaur, geopend met The Stranger Diaries (2018), gevolgd door The Postscript Murders (2020), Bleeding Heart Yard (2022) en The Last Word (2024). Voor jongere lezers schrijft ze de historische reeks A Girl Called Justice (vier delen, 2019-2022), en in 2025 start met The Frozen People een nieuwe reeks rond Ali Dawson, met The Killing Time aangekondigd voor 2026.

De terugkerende elementen in haar werk laten zich goed aflezen uit de titels en opzet: landschap als personage (de kwelders en moerassen van Norfolk, het naoorlogse Brighton), vakspecialisten als hoofdpersoon (archeoloog, goochelaar, rechercheur), en een voorliefde voor plekken waar het heden en een ouder verleden elkaar raken — grafvelden, verdwijntrucs, oude manuscripten. In de Harbinder Kaur-boeken speelt Griffiths bovendien met het misdaadverhaal zelf: The Stranger Diaries en The Postscript Murders zijn beide boeken waarin boeken, lezers en schrijvers een centrale rol spelen.

Haar werk wordt internationaal gelezen en bekroond. Voor The Stranger Diaries won Griffiths in 2020 de Edgar Allan Poe Award for Best Novel, een van de belangrijkste Amerikaanse misdaadprijzen. Een jaar later werd The Postscript Murders genomineerd in de Gold Dagger-categorie van de Britse Crime Writers' Association Awards. In 2017 was ze Programming Chair van het Theakston's Old Peculier Crime Writing Festival in Harrogate, een van de meest toonaangevende crime-festivals van het Verenigd Koninkrijk — een rol die iets zegt over haar positie binnen het Britse misdaadgenre.

In het Nederlandse taalgebied is De Fontein de vaste uitgever. Opvallend is dat de uitgever de afgelopen jaren tempo heeft gemaakt met het inhalen én updaten van de backlist: in 2023-2025 verscheen een reeks heruitgaven en nieuwe vertalingen, waaronder Doden zonder naam, Geestvelden, Dodentunnels, Een afgelegen plek, Rookgordijn en Onder een andere naam. Daarmee is vrijwel de volledige Ruth Galloway-reeks nu in Nederlandse vertaling beschikbaar, en volgt ook de Brighton-reeks stapsgewijs.

Voor wie wil beginnen zijn er drie logische ingangen. Lezers die van een lange reeks met een vaste hoofdpersoon houden en de ontwikkeling van Ruth Galloway van begin tot eind willen volgen, kunnen het beste starten bij Dodencirkel (The Crossing Places) — of met de omnibus die de eerste drie delen bundelt. Wie geen zin heeft in een serie van vijftien boeken en liever een afgerond misdaadverhaal leest, is beter af met Onder een andere naam (The Stranger Diaries): een standalone-achtig boek waarmee Griffiths de Edgar Award won en dat tegelijk de Harbinder Kaur-serie opent. En voor lezers die houden van historische setting en theatrale sfeer boven forensisch veldwerk is Het zigzagmeisje de aangewezen ingang, met het naoorlogse Brighton en het goochelaarsduo Stephens en Mephisto als decor.