Jozua Douglas

Jozua Douglas (Eenrum, 1977) is een Nederlandse kinderboekenschrijver. Hij groeide op in Groningen en woont en werkt in Wijk bij Duurstede. Binnen het Nederlandse jeugdboekenlandschap heeft hij zich gevestigd als auteur van humoristische, licht absurde verhalen voor lezers vanaf ongeveer acht jaar, met als bekendste reeks Costa Banana. Hij is de broer van kunstschilder Daniel Douglas.

Zijn schrijverschap begon niet bij het jeugdboek maar bij de poëzie: in 2001 debuteerde hij als dichter op het 32e Poetry International festival. Pas in 2009 verscheen zijn eerste boek voor jonge lezers, het prentenboek De Kusjeskrokodil en andere lieve nachtbeesten bij Clavis, geïllustreerd door Loes Riphagen. In de jaren daarna werkte hij parallel aan verschillende typen boeken: informatieve prentenboeken in de Willewete-reeks bij Clavis (onder meer over dinosaurussen, grote uitvindingen, de hond, de kat en het konijn), AVI-leesboekjes voor Zwijsen zoals Op reis naar de maan (2014), Tijgervoer (2015) en De robot doet raar (2015), en voorleesverhalen.

De doorbraak kwam met De verschrikkelijke badmeester (2012) bij Uitgeverij De Fontein, waarvoor hij in 2013 de Hotze de Roosprijs ontving. Vanaf 2015 bouwde hij met De gruwelijke generaal de reeks Costa Banana op: avonturenverhalen die zich afspelen op een fictief tropisch eiland en waarin kinderen het opnemen tegen schurkachtige volwassenen. Het tweede deel, De ongelooflijke Ravi Ravioli (2016), bevestigde het succes. Beide delen werden bekroond met de Pluim van de Nederlandse Kinderjury, in respectievelijk 2016 en 2017 — een onderscheiding die door kinderen zelf wordt toegekend, en die aangeeft dat zijn werk vooral bij de doelgroep landt.

Stilistisch leunt Douglas op humor, overdrijving en kleurrijke namen: titels als De verschrikkelijke badmeester, De gruwelijke generaal, De ongelooflijke Ravi Ravioli en het latere Het piranha-complot laten het patroon zien van bijvoeglijk-naamwoord-plus-dreigende-figuur dat door zijn oeuvre loopt. Terugkerende elementen zijn exotische of ietwat buitenissige settings (het eiland Costa Banana, de maan, een eng huis, de jungle), kinderen die slimmer blijken dan de volwassenen om hen heen, en een voorliefde voor het griezelige-maar-grappige register. Dat griezelig-grappige komt expliciet terug in Gruwelijk Grappige Griezelverhalen (2017), een bundel die hij samen met Tosca Menten en Manon Sikkel maakte onder de noemer IJzersterke verhalen van De lachende zaag.

In 2017 vroeg de CPNB hem het Kinderboekenweekgeschenk voor 2018 te schrijven: De eilandenruzie, dat als deel 5 in de Costa Banana-reeks werd gepositioneerd. Zo'n opdracht is in Nederland een van de zichtbaarste podia voor een jeugdauteur, en bevestigde zijn positie binnen het Nederlandse kinderboek. Na De eilandenruzie bleef de reeks groeien met Ufo-alarm (deel 4, 2019) en Het piranha-complot (deel 6, 2020). Parallel startte hij in 2021 een nieuwe reeks bij De Fontein: Bureau S.P.E.U.R.N.E.U.S., tot nu toe drie delen (De boekenmaffia, De junglebende, Het eilandmysterie), en werkte hij opnieuw samen met Tosca Menten aan non-fictie voor kinderen: Pech onderweg (2019) over barre tochten en rampzalige reisjes, en Prutsers en Pechvogels (2020) over historische missers.

In de meest recente jaren heeft Douglas zijn tempo hoog gehouden en zijn fonds verbreed. Hij publiceerde Aapje Oeps, de foutjeskampioen (2023), de Professor Prank-boeken (hoe word je een absolute foptopper?, 2024; 81 grappen in je broekzak, 2025), De vreselijke tweeling en de woeste motorbende (2024) als vervolg op zijn eerdere De vreselijke tweeling, en in 2025 Keesie Kippenkop: De jeukpoederfabriek, De haardief en andere merkwaardige avonturen en Het grote boek van ridder Rik en Wout bij Zwijsen. Zijn vaste uitgevers zijn Uitgeverij De Fontein (fictie en reeksen), Clavis (prentenboeken en Willewete) en Zwijsen (lees- en voorleesboeken).

Qua bekroningen is het beeld daarmee duidelijk: één vakprijs voor zijn debuut (Hotze de Roosprijs 2013) en twee publieksprijzen van de Kinderjury (2016, 2017). Dat laatste is typerend — Douglas' werk wordt gedragen door een groot kinderpubliek en een stabiele uitgeverspositie, met reeksen die jarenlang doorlopen en spin-offs krijgen.

Voor wie wil beginnen, zijn er drie logische ingangen. Voor lezers die willen weten waarom Douglas een naam heeft: start met De gruwelijke generaal, het eerste Costa Banana-deel en de bekroonde opening van zijn populairste reeks. Voor wie liever een afgerond boek leest zonder zich aan een serie te binden: De verschrikkelijke badmeester (2012) is zijn bekroonde debuut en staat op zichzelf. Voor jongere of beginnende lezers, of om voor te lezen: De Kusjeskrokodil (heruitgave 2016) of een van de korte Zwijsen-titels als Op reis naar de maan is een toegankelijkere kennismaking met zijn humor voordat je aan de dikkere avonturenboeken begint.