Tana French

Tana French (Burlington, Vermont, 10 mei 1973) is een Iers schrijfster en theateractrice die sinds 1990 in Dublin woont. Ze groeide op als dochter van econoom David French en Elena Hvostoff-Lombardi, en bracht haar jeugd door in verschillende landen — Ierland, Italië, de Verenigde Staten en Malawi — vanwege het werk van haar vader in resource management voor ontwikkelingslanden. Ze studeerde en trainde als actrice aan Trinity College Dublin, en werkt tot op de dag van vandaag in theater, film en voice-over. Het schrijven kwam er pas in haar vroege dertiger jaren bij, in de maandenlange stiltes tussen castings door. The Independent noemde haar later "the First Lady of Irish Crime".

Haar debuut verscheen in 2007: In the Woods, een psychologische misdaadroman die direct een reeks grote Amerikaanse genreprijzen won — de Edgar, Anthony, Macavity en Barry Award voor beste debuut. Publishers Weekly schreef dat French in haar debuut "expertly walks the line between police procedural and psychological thriller" en prees de empathische, gebroken hoofdpersonages Ryan en Maddox. In 2015 waren er wereldwijd meer dan een miljoen exemplaren van verkocht; Flavorwire plaatste het in 2014 op een lijst van vijftig beste debuten sinds 1950. In Nederland verscheen het boek bij Luitingh-Sijthoff onder de titel De offerplaats (2011).

De doorbraak kreeg vorm met wat de "Dublin Murder Squad"-reeks ging heten: zes romans rond rechercheurs van de Dublinse moordbrigade, waarbij elk deel een nieuwe hoofdpersoon volgt in plaats van één vaste detective. Het tweede boek, The Likeness (2008), draait om Cassie Maddox — de co-hoofdpersoon uit het debuut — en stond maandenlang in de New York Times-bestsellerlijst. Kirkus roemde de combinatie van "police procedures, psychological thrills and gothic romance beautifully woven into one stunning story". French noemde zelf Donna Tartts The Secret History als invloed op dit boek, dat volgens haar de "landscape of friendship" opende als iets dat krachtig genoeg kon zijn om moord uit te lokken.

Stilistisch is French daarmee een auteur die het politieonderzoek steeds verankert in het psychologische: in vriendschappen, loyaliteiten, klassenverschil en het verleden dat niet wil blijven liggen. In veel van haar romans onderzoekt ze expliciet thema's rond klasse en rijkdom, geïnspireerd door de Keltische Tijger en de nasleep van de recessie van 2008 voor de Ierse economie. Over haar recentere, in landelijk Ierland gesitueerde werk schreef Sarah Lyall dat de boeken "slower paced and more interior than conventional mysteries" zijn, waarbij de spanning juist voortkomt uit kleine nuances: "Conversations that seem like exchanges of pleasantries become masterly interrogation scenes."

Na The Trespasser (2016), het zesde en voorlopig laatste Dublin Murder Squad-boek, sloeg French een andere weg in met twee standalones: The Witch Elm en The Searcher (2020), beide eveneens in Ierland gesitueerd. The Searcher was oorspronkelijk bedoeld als op zichzelf staand verhaal, maar French ontwikkelde de setting tot een trilogie rond Cal Hooper, een gepensioneerde politieagent uit Chicago die zich vestigt in het fictieve westerse dorp Ardnakelty. Het tweede deel, The Hunter, verscheen in maart 2024; een belangrijk verhaalelement is de voor Ierland onnatuurlijk sterke zomerhitte, die spanning oproept en herinnert aan de sluipende dreiging van klimaatverandering. Bruce DeSilva schreef over het boek: "the characters are well-drawn, the dialogue is superb, the settings are vivid, and the tight prose is often lyrical." The Keeper, het derde en afsluitende deel, staat gepland voor maart 2026; daarin moet Cal de nasleep van een lokale tragedie verwerken terwijl de gemeenschap worstelt met de spanning tussen traditie en culturele verandering.

In Nederland is het aanbod relatief bescheiden: naast De offerplaats verscheen bij Nieuw Amsterdam in 2020 Een zondagskind, met als ondertitel "Ideale zoon. Geliefde vriend. Moordenaar?" De Nederlandse uitgevers zijn dus niet consistent gebleven, wat betekent dat lezers die het hele oeuvre willen volgen vaak op de originele Engelse edities zijn aangewezen. De internationale erkenning is daarentegen substantieel: naast de vier debuutprijzen voor In the Woods geldt French al jaren als een van de meest besproken literaire misdaadauteurs uit Ierland, met vertalingen in meerdere talen en een vast kritisch publiek bij Amerikaanse en Britse kranten.

Voor wie Tana French voor het eerst wil lezen, zijn er drie logische ingangen. Wie wil beginnen bij het boek dat haar reputatie vestigde en de spanning tussen politieonderzoek en psychologisch trauma in optima forma laat zien, kan het best starten bij In the Woods (in Nederland De offerplaats): het is haar debuut, het meest bekroonde deel, en het opent tegelijk de Dublin Murder Squad-reeks. Wie liever instapt met een op zichzelf staand verhaal zonder meteen aan een reeks vast te zitten, kan terecht bij The Witch Elm — een standalone waarin French haar psychologische benadering loskoppelt van de politieprocedure. En voor lezers die houden van traag, sfeervol werk waarin landschap en gemeenschap even belangrijk zijn als de misdaad, is The Searcher de beste ingang: hier begint de Cal Hooper-trilogie, en volgens recensenten draait de spanning in deze reeks bijna geheel om de nuances van dorpsgesprekken en kleine details.