Boeken zoals Susan Smit
Drie auteurs die dezelfde leeservaring leveren als Susan Smit. Geen "klanten kochten ook"—handgekozen op thema, sfeer en stem. Met per auteur de drie boeken om mee te beginnen.
Susan Smit pendelt al meer dan twee decennia tussen twee registers: romans over vrouwen die binnen hun tijd buiten de lijntjes kleurden, en non-fictie over spiritualiteit, hekserij en natuurreligie. Haar historische romans — Vloed, Gisèle, De heks van Limbricht — halen hun stof uit archieven en familiegeschiedenissen, maar de structuur is altijd dezelfde: één vrouwenleven uitgelicht op de momenten waarop het botst met de macht van kerk, staat of familie. Smits proza heeft een vertellerstoon die de lezer bij de hand neemt, met lange zinnen die historische context afwisselen met intieme scènes, en een morele interesse in wat het betekent om als vrouw tegen de stroom in te leven.
Wie verdergaat na Smit vindt in deze drie auteurs een vergelijkbare combinatie van vrouwelijke hoofdpersonen onder druk, psychologische scherpte en een literaire toon die het gewicht van een leven voelbaar maakt. Geen van drieën schrijft historische fictie zoals Smit — ze werken alle drie in het heden of nabije verleden — maar ze delen haar interesse in hoe levens imploderen of transformeren op het moment dat geheimen naar boven komen, relaties breken of trauma's zich openbaren. De familiegeschiedenis die bij Smit door generaties loopt, wordt bij hen tot het individu teruggebracht: een moeder, een dochter, een vrouw alleen.
Griet Op de Beeck
Beide Vlaamse auteurs schrijven literaire romans over beschadigde levens en kantelmomenten, met een scherpe psychologische blik op personages die worstelen met hun verleden en relaties.
Match-score van 8.5/10 op basis van thema, sfeer en lees-experience — niet op populariteit of marketing-overlap. Vlaamse auteur van romans over beschadigde levens en kantelmomenten.
Waar Smit haar personages op afstand houdt door historische setting en vertellerstoon, werkt Op de Beeck met een stem die intiem en direct is — alsof de lezer toegang krijgt tot het hoofd van iemand die midden in de implosie zit. Smits romans bevatten vaak meerdere tijdlijnen en een overzicht van decennia; Op de Beeck schrijft eerder close-ups op drie momenten in een leven, met weinig achtergrondgeschiedenis en veel innerlijke monoloog. Waar Smit zoekt naar de historische vrouw die tegen de macht in ging, kiest Op de Beeck voor gewone vrouwen die stilletjes kapotgaan binnen hun eigen gezin — geen spectaculaire levens, maar levens die eroderen onder verwaarlozing of misbruik.
Begin met Kom hier dat ik u kus, het boek waarmee Op de Beeck doorbrak. Het volgt Mona op haar negende, vierentwintigste en vijfendertigste jaar, en laat op elk moment zien hoe beschadiging zich door een leven heen boort. Net zoals Smit via Adriana in Vloed laat zien hoe een vrouwenleven door de tijd getrokken kan worden, doet Op de Beeck dat hier met Mona — maar dan zonder de historische afstand, met een stem die zo dichtbij komt dat de lezer mee in het hoofd zit.
Marion Pauw
Net als Smit combineert Pauw literaire kwaliteit met spanning, waarbij complexe familierelaties en psychologische diepgang centraal staan — beide auteurs laten gewone levens kantelen door verborgen geheimen.
Match-score van 8/10 op basis van thema, sfeer en lees-experience — niet op populariteit of marketing-overlap. Nederlandse thrillerauteur en scenariste, twee keer winnaar van de Gouden Strop.
Waar Smit haar romans opbouwt vanuit onderzoek — archieven, dagboeken, familieverhalen — schrijft Pauw vanuit de thriller-traditie: plot eerst, research daarna. Dat verschil zit in de structuur: Smits romans ontwikkelen zich lineair of met grote tijdsprongen, terwijl Pauw cliffhangers, plottwists en parallelle verhaallijnen inzet. Smits tempo is langzaam, met ruimte voor beschrijvingen van kleding, interieurs en gedachten; Pauw schrijft korte hoofdstukken en laat scènes abrupt overgaan. Beide auteurs kiezen voor kwetsbare vrouwen als hoofdpersoon, maar waar Smit historische vrouwen laat leven binnen de beperkingen van hun tijd, plaatst Pauw hedendaagse vrouwen in situaties waarin ze door een geheim of een misdrijf ineens buitenstaander worden in hun eigen leven.
Begin met Daglicht, het boek waarmee Pauw in 2009 de Gouden Strop won. Het volgt een meisje met autisme dat getuige is van een misdrijf, en laat zien hoe Pauw een psychologisch portret combineert met een spannende verhaallijn — vergelijkbaar met hoe Smit in haar romans een vrouwenleven als venster gebruikt, maar dan met de urgentie en het tempo van een thriller in plaats van de contemplatieve toon van historische fictie.
Esther Gerritsen
Gerritsen deelt met Smit de focus op breekbare personages en imploderende relaties, met een literaire stijl die het alledaagse transformeert tot iets onheilspellends en emotioneel geladen.
Match-score van 7.5/10 op basis van thema, sfeer en lees-experience — niet op populariteit of marketing-overlap. Nederlandse romanschrijver, scenarist en zelfbenoemde shortlist-koningin.
Waar Smit zich richt op historische vrouwen en hun levens over meerdere decennia, schrijft Gerritsen over hedendaagse personages in een korte tijdspanne — vaak enkele weken of maanden. Smits verteltrant is toegankelijk en verklarend, met zorgvuldige uitleg van context en tijd; Gerritsen schrijft associatief en fragmentarisch, met sprongen in gedachten en een toon die onheilspellend kan worden zonder dat er iets spectaculairs gebeurt. Beide auteurs laten levens kantelen, maar waar Smit dat toeschrijft aan externe machten — de kerk, de oorlog, een echtgenoot — laat Gerritsen het gebeuren door interne implosie: een moeder die haar kind niet aankan, een vrouw die haar eigen hoofd niet meer vertrouwt. Smits werk voelt als een reconstructie, Gerritsens werk als een live-verslag van iemand die de grip verliest.
Begin met Gebied 19, het boek waarmee Gerritsen in 2024 de Boekenbon Literatuurprijs won. Het volgt een vrouw die na de dood van haar moeder terugkeert naar het ouderlijk huis, en laat zien hoe Gerritsen het alledaagse — een erfenis regelen, spullen opruimen — ombuigt tot iets beklemmends. Net zoals Smit in De heks van Limbricht één leven en één proces gebruikt als lens, doet Gerritsen dat hier met één huis en één rouwproces — maar dan zonder de historische afstand, met een stem die direct en onrustig is.
Niet wat je zoekt?
Onze Leesvolger leest je smaak — vertel wat je net las en wat je ervan vond, krijg drie boeken die echt passen.
Probeer Leesvolger →