Lisa Jewell

Lisa Jewell (Londen, 19 juli 1968) is een Britse schrijfster van populaire fictie die zich in de loop van haar carrière heeft ontwikkeld van romantische comedy naar psychologische thriller. Ze groeide op in Totteridge in Noord-Londen, doorliep St Michael's Catholic Grammar School in Finchley en studeerde mode-illustratie en -promotie aan de Epsom School of Art and Design. Voor ze ging schrijven werkte ze enkele jaren in de mode, onder meer bij overhemdenmerk Thomas Pink. Ze woont in Londen.

Haar schrijverscarrière begon min of meer per ongeluk. Nadat ze haar baan in de mode kwijtraakte, volgde Jewell een cursus creatief schrijven; een vriendin beloofde haar een etentje als ze de eerste drie hoofdstukken van een roman zou afmaken. Het resultaat was Ralph's Party (1999), dat in het Verenigd Koninkrijk de bestverkopende debuutroman van dat jaar werd. In de jaren daarna verschenen vlot achter elkaar Thirtynothing (2000), One Hit Wonder (2001), A Friend of the Family (2004) en Vince and Joy (2005) — boeken die haar positioneerden als auteur van toegankelijke, eigentijdse relatieromans. In 2008 ontving ze de Melissa Nathan Award for Comedy Romance voor 31 Dream Street.

Vanaf het begin van de jaren tien verschoof haar werk geleidelijk naar donkerder terrein. The House We Grew Up In (2013), The Third Wife (2014) en The Girls (2015, in de VS verschenen als The Girls in the Garden) draaiden steeds duidelijker om familiegeheimen, verdwijningen en verborgen levens. Met Then She Was Gone (2018) — in het Nederlands verschenen als Toen was ze weg — vond ze definitief haar vorm in het psychologische-thrillergenre. Daarna volgden Watching You (2018, NL: Ik volg je) en The Family Upstairs (2019, NL: De mensen boven ons), het boek over een verlaten huis aan de Theems en een sekteachtige geschiedenis dat haar internationale lezerspubliek sterk uitbreidde.

Wat haar werk in dit latere genre kenmerkt, is de combinatie van huiselijke decors — Londense huizen, buurten, gezinnen — met geleidelijk onthulde duistere geschiedenissen. Ze werkt vaak met meerdere vertelperspectieven en met tijdlijnen die heden en verleden afwisselen, zodat de lezer puzzelstukjes krijgt aangereikt voordat de personages ze zelf in elkaar passen. De Nederlandse edities verschijnen bij A.W. Bruna Uitgevers, met titels als De mensen boven ons (2020), Toen was ze weg (2021), Die nacht verdween ze (2022), De mensen die bleven (2023, het vervolg op The Family Upstairs), Niets is waar (2024) en Laat hem niet binnen (2025).

De afgelopen jaren heeft Jewell zich verder gevestigd als een van de drukst gelezen Britse thrillerauteurs. None of This Is True (2023) — over een toevallige ontmoeting tussen twee vrouwen die uitloopt op een onthutsende vorm van identiteitsovername — werd in 2024 bekroond met de British Book Award voor Crime & Thriller en met de British Book Award voor Fiction Audiobook. Datzelfde boek won ook de TikTok Book Award (UK & Ireland) voor Book of the Year. Zowel None of This Is True als Don't Let Him In (2025) haalden de bestsellerlijst van The New York Times. In 2024 kocht Netflix de filmrechten op Then She Was Gone (bewerking door actrice Catherine Steadman) en op None of This Is True (bewerking door Eleanor Burgess, met Jewell zelf als executive producer). In 2024 verscheen daarnaast Breaking the Dark, en voor 2026 staat It Could Have Been Her aangekondigd.

Niet alle aandacht was positief: in 2022 werd Invisible Girl (2020) tijdelijk uit de schoolbibliotheken van het Wentzville School District in de Verenigde Staten verwijderd nadat het district was aangeklaagd; het verbod werd later ongedaan gemaakt. Het illustreert hoe haar onderwerpen — geweld, manipulatie, kwetsbare jonge vrouwen — soms ook polariseren.

Voor wie nog nooit iets van Jewell las, zijn er verschillende ingangen, afhankelijk van wat je zoekt. Wie wil weten waarom haar naam de laatste jaren overal opduikt, begint het beste bij Niets is waar (None of This Is True): het is haar meest bekroonde recente boek en laat in compacte vorm zien wat haar als thrillerauteur typeert — twee vrouwen, een ogenschijnlijk toevallige ontmoeting en een snel kantelend machtsevenwicht. Wie liever begint bij het boek dat haar internationaal op de kaart zette, kan terecht bij Toen was ze weg (Then She Was Gone), over een moeder wier dochter jaren eerder spoorloos verdween. En wie houdt van romans die zich uitstrekken over generaties en een reeks willen volgen, kan beginnen met De mensen boven ons (The Family Upstairs) en doorlezen in het vervolg De mensen die bleven (The Family Remains) — samen vormen ze het meest uitgewerkte deel van haar oeuvre.