Ann Cleeves

Ann Cleeves (Herefordshire, 24 oktober 1954) is een Engelse misdaadschrijfster die opgroeide in North Devon, waar haar vader leraar was. Ze begon Engels te studeren aan de Universiteit van Sussex maar maakte de opleiding niet af. Daarna werkte ze als kinderverzorgster, leidster in een vrouwenopvang, kok in een vogelobservatorium en hulpkustwachter, om vervolgens een opleiding tot reclasseringsambtenaar te volgen. In het vogelobservatorium leerde ze haar latere echtgenoot Tim Cleeves kennen; samen kregen ze twee dochters. Ze woont in Whitley Bay en werd in 2017 weduwe.

Cleeves begon te schrijven toen haar man beheerder werd van Hilbre, een klein getijdeneiland in de monding van de Dee. Haar eerste reeks draaide om de bejaarde natuuronderzoeker George Palmer-Jones en startte in 1986 met A Bird in the Hand, gevolgd door zeven verdere delen tot en met High Island Blues uit 1996. Daarnaast schreef ze tussen 1990 en 1997 zes politieromans rond Inspector Stephen Ramsay. In deze vroege jaren bouwde ze geleidelijk een oeuvre op binnen het traditionele Britse misdaadgenre, met een opvallend gevoel voor landschap en gemeenschap.

De doorbraak kwam in 2006 met Raven Black, het eerste deel van de Shetland-reeks rond rechercheur Jimmy Perez. Het boek won dat jaar de Gold Dagger Award van de Crime Writers' Association en verscheen in het Nederlands als Ravenzwart. De Shetland-reeks groeide uit tot twee kwartetten, met onder meer Witte nachten en Blauw licht. Parallel daaraan loopt sinds 1999 de reeks rond rechercheur Vera Stanhope, die begon met The Crow Trap (Lokvogel). Beide series kenmerken zich door geografisch geworteld werk: het ruwe Shetland en het noordoosten van Engeland zijn evenzeer personage als decor, en Cleeves bouwt haar plots rond besloten gemeenschappen waarin oud zeer langzaam aan de oppervlakte komt.

In 2019 startte ze een derde reeks met The Long Call, rond rechercheur Matthew Venn in Devon; dat boek won de Agatha Award en verscheen in het Nederlands als De roep terug. Inmiddels zijn er drie Venn-titels, waaronder De schreeuw van de reiger en het aangekondigde Een razende storm. Haar werk is in een twintigtal talen vertaald. In 2017 ontving ze de Cartier Diamond Dagger voor haar levenswerk, in 2022 werd ze benoemd tot Officier in de Orde van het Britse Rijk (OBE), en ze kreeg eredoctoraten van de universiteiten van Sunderland (2014), Robert Gordon (2018) en Liverpool (2022). De Vera Stanhope-boeken werden van 2011 tot 2025 door ITV verfilmd met Brenda Blethyn, de Shetland-boeken sinds 2013 door de BBC met Douglas Henshall, en The Long Call in 2021 door ITV met Ben Aldridge.

Voor de Nederlandse lezer zijn de boeken van Cleeves goed beschikbaar via A.W. Bruna Uitgevers, dat zowel de Shetland-reeks als de Matthew Venn-boeken in vertaling brengt. Wie nog niet bekend is met haar werk kan het beste beginnen bij Ravenzwart, het bekroonde openingsdeel van de Shetland-reeks waarmee ook de tv-serie startte. Lezers die liever in een Engelse plattelandscontext duiken vinden in Lokvogel het logische beginpunt van de Vera Stanhope-boeken, terwijl De roep terug de jongste reeks rond Matthew Venn opent.