Carry Slee

Carolina Sophia (Carry) Slee werd op 1 juli 1949 in Amsterdam geboren en is een van de bekendste Nederlandse kinderboekenschrijvers. Ze volgde na de middelbare school de Akademie van Expressie door Woord en Gebaar in Utrecht, die ze in 1975 afrondde, en werkte vervolgens als dramadocent op een mbo-school in Zaandam. Dat lesgeven paste uiteindelijk niet bij haar; ze nam ontslag om zich volledig op het schrijven toe te leggen. Naast kinder- en jeugdboeken schrijft ze ook boeken voor volwassenen. Drie van haar kinderboeken verschenen onder het pseudoniem Sofie Mileau. In totaal publiceerde ze meer dan honderd boeken, die naar eigen opgave meer dan vijf miljoen keer werden verkocht; meerdere titels zijn verfilmd.

Haar jeugd kleurt een belangrijk deel van haar oeuvre. Ze groeide op in een gezin met een moeder met een bipolaire stoornis die meerdere psychoses doormaakte, en een vader die getekend was door een traumatische jeugd. Als kind nam Slee een verzorgende rol op zich en ontsnapte aan de thuissituatie door verhalen te schrijven en te fantaseren. In haar tienerjaren woonde ze tijdelijk in bij een tekenlerares en huurde daarna zelfstandig een kamer. Toen haar eigen twee kinderen — die ze samen met partner Elles van den Berg kreeg — klein waren, bedacht ze voor hen de figuur Keetje Karnemelk; die verhalen werden gepubliceerd in het kindertijdschrift Bobo en vormden feitelijk haar aanloop als auteur.

In 1989 verscheen bij Van Holkema & Warendorf haar eerste kinderboek Rik en Roosje, over de belevenissen van een tweeling met twee moeders. In 1992 bekroonde de Nederlandse Kinderjury Verdriet met mayonaise in de categorie 10 tot en met 12 jaar, en een jaar later ontving ze de Venz Kinderboekenprijs voor het bestverkochte boek met Sneeuwman, pak me. Vanaf 1994 werd ze jaarlijks door de Nederlandse Kinderjury of de Jonge Jury bekroond of getipt. Na het winnen van de Venz-prijs vond ze zelf dat ze te commercieel bezig was; onder het pseudoniem Sophie Mileau publiceerde ze daarom Haas & Kip (1995), Anne (1996) en De verborgen prins (1997) — een bewuste stap opzij van de hoofdlijn van haar eigen naam.

De grootste bekendheid dankt Slee aan haar jeugdboeken die vaak draaien om groepsdynamiek, pesten en de harde kanten van opgroeien — titels als Spijt! en Razend werden ook verfilmd en wonnen in respectievelijk 2014 en 2012 een Rembrandt Award. Voor jonge lezers is er daarnaast de lopende reeks rond Juf Braaksel, waarvan tussen 2019 en 2026 inmiddels negen delen verschenen bij Overamstel: van Juf Braaksel en het meesterbrein (deel 2, 2019) tot Juf Braaksel en de briljante wisseltruc (deel 9, 2026). Daarnaast is er veel werk voor kleuters en beginnende lezers, zoals Alle kleuters! (2020), Opgepast, ik lust een hele boekenkast (2021) en seizoensbundels als Het wonderlijke winterboek en Het zonnige zomerboek.

Naast het werk voor kinderen en jongeren bouwde Slee een aparte lijn volwassenenromans op. In 2001 verscheen de sterk autobiografische roman Moederkruid, genomineerd voor de Nederlandse Publieksprijs; later volgden Dochter van Eva en De toegift als vervolg op dat portret van haar kindertijd. Ooggetuigen (2007) is van ander kaliber: een boek met thriller-elementen en vijf verschillende hoofdpersonen. Na het eveneens autobiografische Mam, je wordt oma! (2010) verscheen in 2013 Strijken, met een mannelijke schrijver als hoofdpersoon — volgens Slee zelf geschreven 'op de toppen van mijn kunnen' en voortgekomen uit een 'al jarenlang gevoelde noodzaak'. Kort daarna kreeg ze een burn-out. In 2023 verscheen Zijn jongen, waarvan de titel teruggrijpt op het gegeven dat haar vader haar als kind 'zijn jongen' noemde.

Slee is een aantal keren van uitgeverij gewisseld. Na haar debuut en doorbraak bij Van Holkema & Warendorf verschenen haar boeken ook bij Unieboek en Prometheus, beide onderdeel van het PCM-concern. In 2004 stapte ze over naar uitgeverij Pimento, tegenwoordig onderdeel van Dutch Media / Overamstel, waar ze sindsdien haar eigen imprint 'Carry Slee' heeft. Haar volwassenwerk verscheen bij diezelfde uitgevers, op Ooggetuigen (The House of Books) en Strijken (De Arbeiderspers) na — bij dat laatste gaf ze als reden dat het 'in alle opzichten een totaal andere Slee belooft te worden'.

De erkenning voor haar werk is zowel institutioneel als publiek. Op 2 oktober 2010 werd Slee benoemd tot officier in de Orde van Oranje-Nassau voor haar bijdrage aan de literatuur. In oktober 2014 werd ze bekroond tot populairste auteur van Nederland. Daarnaast kreeg ze meerdere keren de Prijs van de Jonge Jury, de Prijs van de Nederlandse Kinderjury en de Pluim van de maand, en wonnen de verfilmingen van Razend en Spijt! een Rembrandt Award. Naast haar verhalend werk verscheen in 2019 Durf te schrijven!, waarin ze haar ervaring als auteur doorgeeft.

Wie met Slee wil beginnen, kan het beste kiezen op basis van leeftijd en leesvraag. Voor jonge lezers vanaf een jaar of acht die van vaart en humor houden, is Juf Braaksel en het meesterbrein (deel 2) een logische ingang in de reeks die bij Overamstel loopt. Lezers die iets zoeken dat verder gaat dan plezierig voorlezen — met pesten en groepsdruk als thema — kunnen terecht bij Spijt! of Razend, de twee titels die ook verfilmd werden. En volwassen lezers die willen weten waar Slee vandaan schrijft, beginnen bij Moederkruid: de autobiografische roman die aan de basis ligt van Dochter van Eva, De toegift en, veel later, Zijn jongen.